جزیره خارک، یکی از جزیره های زیبا و نفت خیز در خلیج فارس است؛ که متعلق به استان بوشهر می باشد. اخیرا دوست گرامی، جناب اصغر هوشنگی که از باستان شناسان سازمان میراث فرهنگی استان بوشهر هستند؛ عکس هایی جالب و شگفت انگیز از فنجان نماهای کشف شده در جزیره خارک را برای نگارنده ارسال داشته اند؛ که فوق العاده جالب و کهن هستند. شگفتی فنجان نماهای جزیره خاک به حضور انسان در هزاره های پیش در آن جزیره بر می گردد. چرا که فنجان نماها تابلوهایی تمام نما از حضور و زیست انسان ها در آن حیطه و قلمرو هستند. فنجان نماهایی گوناگون با کارکردهای : گاهشماری، رخدادنگاری، عصاره گیری و هاونگ برای خرد کردن دانه ها و ساقه های خشک گیاهان طی هزاره ها در آن جزیره بوده اند. در بررسی های دقیق تر آنها، می توان پی دوره ها و توالی زیست انسان ها طی زمان های طولانی در آن جزیره برد؛ که ما از روی تصاویر فنجان های ارسالی، حداقل سه دوره کهن را تشخیص داده ایم؛ که نمونه های کهن تر آنها بسختی قابل دیدن هستند. بررسی های ما نشان می دهد؛ که رد پای آن فنجان نماها در منطقه دژگان بندر خمیر- بندر سیراف در استان بوشهر، منطقه لامرد در استان فارس- نواحی دادو، دره نالی و دره سند در کشور پاکستان- الجساسیه در کشور قطر، صلاله در کشور عمان و شهر پترا در کشور اردن هم با همین کارکردها دیده می شوند. نکته ی قابل توجه فنجان نماهای کشف شده در جزیره خارک، نشان از وجود تاریخ زیست و ژرفای فرهنگ ایرانیان در این جزیره و در دل خلیج فارس طی هزاره ها و گستره ای بسیار وسیع دارد؛ که نیاز به بررسی و مطالعات جامع تر دارد؛ کاری که کشورهای حاشیه خلیج فارس بجد و مستمر در حال انجام آن هستند و یک نمونه کوچک آن را اخیرا در دبی شاهد بودیم. در پایان از تلاش ها و زحمات جناب اصغر هوشنگی عزیز، سپاس فراوان داریم.
با احترام – محمد ناصری فرد اسفند 1402عکس های هوایی از جزیره خارگ 4
محمد ناصري فرد باستان شناس نقاشی های غارها و کوه های ایران است.
وی تنها پژوهشگر سنگ نگاره ها در ایران است(باستان شناسی رو سطحی)؛ که با توجه به رشته تخصصی اش (باستان شناسی هنر)، بیش از 20 سال است؛ که بر روی نقاشی های غارها و کوه های ایران و بیرون از ایران مطالعات میدانی و تطبیقی علمی داشته و کتاب ها،پژوهش فیلم های مستند هنرهای صخره ای، مصاحبه های علمی در خصوص سنگ نگاره های ایران و مقاله ها نوشته است.