دهتل؛ خاستگاه انسان در جنوب ایران، فرصتی برای بازآفرینی فرهنگی و گردشگری

ابراهیم رفیعی : کشف آثار پارینه‌سنگی قدیم و میانی در محوطه باستانی دهتل از توابع شهرستان بستک، نگاه تازه‌ای به تاریخ جنوب ایران گشوده است.

دهتل، که پیش‌تر با نام «شهر سنگ‌نگاره‌ها» شناخته می‌شد، اکنون به‌عنوان یکی از قدیمی‌ترین سکونت‌گاه‌های انسانی شمال خلیج فارس شناخته می‌شود؛ ظرفیتی تاریخی که می‌تواند مسیر توسعه فرهنگی و گردشگری منطقه را دگرگون کند.

دهتل، نامی آشنا در حافظه فرهنگی مردم هرمزگان است؛ روستایی که سال‌ها به‌واسطه سنگ‌نگاره‌های ارزشمندش، به «شهر سنگ نگاره ها » شهرت دارد.

اما امروز، با یافته‌های تازه باستان‌شناسی، روایت تازه‌ای از این سرزمین شکل گرفته است؛ روایتی که دهتل را به یکی از مهم‌ترین محوطه‌های پارینه‌سنگی ایران بدل می‌کند.

در بررسی‌های اخیر به سرپرستی سپهر زارعی، باستان‌شناس و معاون میراث‌فرهنگی استان هرمزگان، مجموعه‌ای از ابزارهای سنگی و شواهد سکونتی در دامنه کوه پرلاور شناسایی شد که قدمتی بیش از ۲۰۰ هزار سال دارند.

این کشف نشان می‌دهد که انسان‌های اولیه، در دوره پارینه‌سنگی قدیم و میانی، در همین ناحیه زندگی کرده‌اند.

اما اهمیت این یافته‌ها تنها در جنبه علمی آن نیست.

دهتل امروز، در آستانه‌ی تحولی هویتی و فرهنگی قرار دارد.

در زمانی که بسیاری از مناطق جهان برای خلق برند فرهنگی هزینه‌های کلان صرف می‌کنند، دهتل به‌صورت طبیعی و مستند، واجد هویتی جهانی شده است:

«زادگاه انسان در جنوب ایران».

این دستاورد، فرصتی است برای بازنگری در نگاه توسعه‌ای به منطقه؛ فرصتی که اگر با برنامه‌ریزی درست همراه شود، می‌تواند زمینه‌ساز رونق گردشگری، افزایش سرمایه‌گذاری فرهنگی و تقویت جایگاه شهرستان بستک در نقشه ملی میراث ایران باشد.

اکنون، نقش همه‌ی نهادها و مردم منطقه در تحقق این هدف تعیین‌کننده است:

از شورای اسلامی و دهیاری دهتل گرفته تا اداره میراث فرهنگی، فرمانداری و دستگاه‌های استانی.

برای بهره‌برداری درست از این ظرفیت، می‌توان گام‌های عملی زیر را در نظر گرفت:

• استفاده از عنوان «دهتل؛ خاستگاه انسان و شهر سنگ‌نگاره‌ها» به‌عنوان برند فرهنگی و گردشگری منطقه؛
• طراحی تابلوها، المان‌ها و ورودی روستا با الهام از هویت باستانی دهتل؛
• برگزاری جشنواره‌ها، نمایشگاه‌ها و برنامه‌های فرهنگی با محوریت این کشف تاریخی؛
• تولید محتوا و مستندهای آموزشی برای معرفی دهتل در سطح ملی و بین‌المللی.

دهتل می‌تواند الگویی برای توسعه فرهنگی جنوب کشور باشد؛

مدلی که در آن، گذشته به‌جای آن‌که در تاریخ بماند، به نیرویی برای ساخت آینده تبدیل شود.

مردم دهتل، شما وارثان یکی از کهن‌ترین نشانه‌های حضور انسان در این سرزمین هستید.

این افتخار بزرگ، مسئولیتی مشترک نیز به همراه دارد: حفظ، معرفی و پاسداری از میراثی که نه تنها به دهتل، بلکه به تمام انسانیت تعلق دارد.

امروز زمان آن است که همه ، از مردم تا مسئولان دست در دست هم دهیم تا نام دهتل نه فقط در کتاب‌های باستان‌شناسی، بلکه در قلب مردم ایران و جهان بدرخشد.

حالا دهتل، تنها شهر سنگ‌نگاره‌ها نیست؛

دهتل، آغاز انسان است.